ABD Enerji Bakanı Chris Wright, Venezuela’nın kanıtlanmış petrol rezervlerinin yaklaşık beşte biri üzerinde Washington’a kontrol yetkisi tanıyacak anlaşmayı netleştirmek üzere ülkeye ulaştı.
Wright’ın ziyareti, hükümetin kontrolündeki Venezuela Ulusal Meclisi tarafından anlaşmanın resmen kabul edilmesinin ardından yapıldı. Geçtiğimiz hafta ABD Başkanı Donald Trump, 65 milyar varillik devasa petrol kaynağının çoğunluk yönetimini Washington’a verecek olan düzenlemeyi kamuoyuna duyurmuştu.
Üretimde Artış ve Ekonomik Beklentiler
Başkent Caracas’a gelişinde basın mensuplarına kısa bir demeç veren Wright, çarşamba günü içinde “birkaç anlaşmanın” daha ilan edileceğini kaydetti. Bu sözleşmelerin gelecek birkaç senelik süreçte Venezuela’daki petrol üretimini iki katından fazla seviyeye çıkaracağını dile getiren Wright, “Venezuela’daki bu yatırım anlaşmaları, Venezuela ve ABD halkları için barış, fırsat ve refah sağlamayı amaçlıyor” ifadelerini kullandı.
Aynı gün içinde enerji sektörünün önde gelen ismi Chevron’un da Venezuela sınırları içerisindeki ticari faaliyetlerini kayda değer ölçüde büyüteceğine dair bir açıklama yapması öngörülüyor. ABD’li yetkililer, varılan mutabakatın Amerikan vatandaşları için yakıt maliyetlerini düşüreceğini savunuyor.
Siyasi Baskı ve Tartışmalı Maddeler
Anlaşma, Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro’nun ocak ayındaki tutuklanışının ardından Beyaz Saray’ın Caracas üzerindeki yoğun etkisi gölgesinde gerçekleştiği için bazı çevrelerce eleştiriliyor. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, YouTube üzerinden yayımlanan İspanyolca bir mülakatında, özel bir firmanın “Venezuela ekonomisini normalleştirmek” adına ABD ile iş birliği yaptığını belirtti.
Gazeteci Sergio Novelli’ye konuşan Rubio, şu detayları paylaştı: “Özetle bu, ABD hükümetiyle, özellikle de bu varlıkların belirli bir kısmını satın almasına imkân tanıyan özel bir hesaba sahip Savunma Bakanlığıyla yapılmış bir anlaşmadır.” Rubio ayrıca, bu yeni sistemin sahaların kalkınması için özel sermayeyi çekeceğini ve daha önce Rusya ile Çin’in denetiminde olan 17 petrol sahasının büyük kısmını kapsadığını ekledi.
Muhalefetin Çekimserliği ve Ordu Desteği
Caracas’taki parlamento oturumunda bazı muhalif vekiller, anlaşma metnini önceden inceleyemedikleri gerekçesiyle oylamaya katılmayarak çekimser kaldı. Milletvekili Luis Emilio Rondon, “Ayrıntılarda ne yazdığını bilmeye ihtiyacımız, hatta bunu öğrenme görevimiz var” diyerek tepkisini dile getirdi. Ulusal Meclis Başkanı Jorge Rodriguez ise anlaşmanın halka gelir sağlayacağını savunarak, “Bu petrol yerin altında kalırsa bundan kim faydalanacak?” sorusunu yöneltti.
Venezuela Savunma Bakanı Gustavo Gonzalez Lopez, düzenlemeyi “ülke için refah ve esenlik” olarak nitelendirerek ordunun desteğini açıkladı. Lopez, “Siyasi anlaşmazlığı ekonomik iş birliği anlaşmasına dönüştürmek, teslim olmayı değil barışı seçmektir” şeklinde konuştu.
Şirket Yönetiminde ABD Veto Hakkı
Beyaz Saray’dan gelen verilere göre, NABP adlı şirket ürettiği petrolün yüzde 20’lik kısmını maliyet fiyatı üzerinden Washington’a satmakla yükümlü olacak. Şirketin idari kadrosunda ABD vatandaşlarının çoğunlukta bulunması zorunlu tutulurken, Washington yönetimi kurul üyeleri üzerinde veto yetkisine sahip olacak. ABD’li bir yetkili, bu denetimin yolsuzluğu engelleyeceğini ve petrolün Küba gibi müttefiklere gönderilmesinin önüne geçeceğini belirterek, “Bu kaynaklar Maduro hükümeti tarafından kişisel bir fon gibi kullanıldı” dedi.
