Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) verilerine göre Ağustos ayında üretici ile market arasındaki en derin fiyat uçurumu yüzde 748,4 ile limonda saptanırken, her iki platformda da en yüksek fiyat artışı yumurtada görüldü.
Tarladan Markete Fiyat Uçurumu
Türkiye Ziraat Odaları Birliği Genel Başkanı Şemsi Bayraktar tarafından açıklanan Ağustos ayı raporu, gıda ürünlerindeki fiyat değişimlerini ve girdi maliyetlerini gözler önüne serdi. Rapora göre limon, üreticide 10 TL iken markette 84,84 TL’ye satılarak 8,5 katlık bir fark oluşturdu. Diğer ürünlerdeki makas oranları ise şu şekilde kayıtlara geçti:
- Havuç: Yüzde 380,3 fark (Üretici 10,66 TL, market 51,20 TL)
- Elma: Yüzde 377,9 fark (Üretici 18,75 TL, market 89,60 TL)
- Kabak: Yüzde 240,9 fark (Üretici 16,02 TL, market 54,61 TL)
- Yeşil Soğan: Yüzde 239,4 fark (Üretici 17,33 TL, market 58,83 TL)
Zam Şampiyonu Yumurta, İndirim Lideri Limon
Geçtiğimiz ay incelenen 37 market ürününden 19’u zamlanırken, 18’inin fiyatı geriledi. Üretici cephesinde ise 29 ürünün 9’unda artış, 13’ünde düşüş yaşandı. Hem market raflarında yüzde 37,8 hem de üreticide yüzde 39,9 oranındaki yükselişle yumurta zam şampiyonu oldu. Diğer yandan markette fiyatı yüzde 34,2 azalan sivri biber en çok ucuzlayan kalem olurken, üreticide rekolte artışı nedeniyle yüzde 75 değer kaybeden limon ilk sırayı aldı.
Fiyat Dalgalanmalarının Sebebi ve Girdi Maliyetleri
TZOB Başkanı Şemsi Bayraktar; patates, soğan, şeftali ve limondaki düşüşü bölgesel hasat yoğunluğuna bağladı. Yumurtadaki artışın temel nedenleri olarak ise yem, nakliye ve enerji giderlerindeki yükseliş ile arz-talep dengesizliğini işaret etti. Üretim maliyetlerindeki yıllık değişimler ise şu verilerle paylaşıldı:
- Mazot: Yıllık yüzde 57,9 yükseliş (Aylık yüzde 7)
- Gübre: Amonyum nitratta yıllık yüzde 61,2 artış
- Yem: Besi yeminde yüzde 34,5, süt yeminde yüzde 31,8 yıllık artış
- Elektrik ve İlaç: Tarımsal elektrikte yüzde 25,1, ilaçlarda yüzde 27,8 artış
